Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Dowiedz się więcejRozumiem
Kapliczka domkowa tzw. konfederacka (Sucha Beskidzka)
Współrzędne geograficzne: 49.750584, 19.594164
Kaplica konfederacka usytuowana jest na północny wschód od drogi leśnej na szczyt góry Jasień, na terenie otoczonym drewnianym ogrodzeniem, obejmującym także dwie mogiły usypane z kamieni (znajdujące się bliżej drogi) oraz liczne ławki drewniane i drzewa. Teren bezpośrednio wokół kaplicy wyłożony kilkoma płytami chodnikowymi, przed wejściem klika stopni i roślinność otoczona drewnianym płotkiem, obok tablica informująca, że obiekt znajduje się na Miejskim Szlaku Historycznym. Kaplica zwrócona częścią ołtarzową na północny-zachód, założony na planie prostokąta, z szerszym przedsionkiem od południowego-wschodu. We wnętrzu brak artykulacji, jedynie w ścianie północno-zachodniej prostokątna nisza zamknięta łukiem nadwieszonym. Wnętrze nawy nakryte stropem drewnianym, przedsionek sklepiony kolebką. W ścianach bocznych po dwa ostrołukowe okna w rozglifieniach. Otwór wejściowy do przedsionka i przejście z przedsionka do nawy zamknięte półkoliście, w rozglifionej wnęce. Kaplica na podmurówce, elewacje (oprócz tylnej) zwieńczone wydatnym, fazowanym i profilowanym gzymsem, wyłamanym nad elementami artykulacji. Wszystkie cztery naroża przedsionka opięte lizenami. Portal fasady ujęty pilastrami, na ich głowicach wsparty łuk półokrągły spięty kluczem oraz lizeny sięgające gzymsu. Całość portalu tynkowana, przed konserwacją w 2013 roku - w polu tworzonym przez arkadkę, gzyms i lizeny znajdował się obraz na blasze, przedstawiający Matkę Boską Częstochowską na tle flag polskich, poniżej orła białego w koronie i napis: "Z DAWNA POLSKI Tyś KRÓLOWĄ/ MARYJO", obecnie trójkątna wnęka w której pierwotnie mieścił się symbol Oka Opatrzności. Fasada zamknięta trójkątnym przyczółkiem, przerwanym przez czworoboczną wieżę o wyoblonych narożach, wyrastającą nad centralną częścią przedsionka. Elewacje wieży artykułowane lizenami, pomiędzy którymi prostokątne, ostrołukowo zamknięte blendy (od frontu odpowiada im otwór okienny). Gzyms koronujący elewacje wieży wyłamany nad lizenami. Elewacje boczne przedsionka z prostokątnymi, ostrołukowo zamkniętymi blendami. Przy elewacjach bocznych nawy po dwie przypory przykryte jednospadowymi daszkami, sięgające nieco poniżej gzymsu. Przy elewacji tylnej trzy podobne przypory, z których boczne sięgają wysokości gzymsu (obiegającego pozostałe elewacje), zaś środkowa jest nieco wyższa. Elewacja tylna zamknięta trójkątnie, w górnej części z niewielkim owalnym otworem. Dach nawy dwuspadowy, przesłania częściowo wnękę znajdującą się w tylnej elewacji wieży; nad przedsionkiem, po obu stronach wieży, dachy pulpitowe. Wieża pokryta dachem czterospadowym o wyoblonych narożach, zwieńczona sześcioboczną, drewnianą gloriettą, otwartą z każdej strony arkadami i zamkniętą profilowanym gzymsem. Dźwiga ona baniasty hełm zakończony iglicą z kulą i krzyżem. Przy lizenach nad portalem i w górnej części wszystkich lizen wieży widoczne żelazne ankry. Drzwi i okna z żelaznymi kratami. W ołtarzu płaskorzeźba z przedstawieniem Matki Bożej. Obraz Matki Bożej Częstochowskiej mieszczący się niegdyś w ołtarzu, wymaga ponownej gruntownej konserwacji (ol., pł) i jest przechowywany w Muzeum Miejskim Suchej Beskidzkiej. Odnowiony w 2005 roku prze artystę plastyka Wiesława Kwaka z inicjatywy Pana Jana Siwca.Pole obrazowe w formie prostokąta stojącego w ludowej, uproszczonej interpretacji. Matka Boska i Dzieciątko w koronach otwartych, wysadzanych perłami, podobnie dekorowane obrzeże płaszcza Marii. Nimby w formie glorii promienistej, o dwóch rzędach promieni. Kolorystyka nawiązuje do pierwowzoru (przeważają barwy ciemne, czerwień i złoto, ożywione białymi akcentami). Rama drewniana, z nałożoną gipsową, pozłacaną dekoracją (stylizowane motywy akantowe, kwiatowe i zbliżone do rocaille’a). Inskrypcje na odwrocie, na blejtramie: "Arjańska 13 I P. Stef.(?) Kuźniak" oraz "1918 Ł (?)". (oprac. Barbara Woźniak)
Budynek murowany z kamienia, wnętrze, portal i gzyms tynkowane, dachy kryte dachówką.
ok. druga połowa XVIII w.
Z wywiadu wynika, że wg lokalnej tradycji kaplicę wzniesiono w miejscu potyczki konfederatów barskich z wojskami rosyjskimi. Jako data ukończenia wymieniany bywa rok 1773, choć odnosi się ona zapewne do kaplicy wzniesionej pierwotnie na tym miejscu, poprzedzającej obecną kaplicę. Miejscowa legenda głosi też, że kaplica została połączona z zamkiem suskim tajnym podziemnym przejściem. Obok kaplicy znajduje się symboliczna mogiła z osadzonym na niej krzyżem brzozowym, będąca symbolem konfederatów, walczących w obronie Ojczyzny. Kaplica na Jasieniu to także jeden z głównych symboli suskiej Solidarności. W czasie stanu wojennego odprawiane były tam nabożeństwa. Obecnie podczas świąt, m.in.: 3 Maja i 15 Sierpnia odbywają się tam uroczyste Msze Święte, sprawowane w intencji Ojczyzny. Jak mówi również miejscowa legenda, właśnie na Górze Jasień do rosyjskiej niewoli pojmały został Maurycy hrabia Beniowski, (Król Madagaskaru). Nawet jedna z suskich ulic została nazwana Jego imieniem. Corocznie 3 maja i 15 sierpnia odprawiana jest tam Msza święta. W kwietniu 2013 r. staraniem Nadleśnictwa Sucha, Kaplica została poddana gruntownej konserwacji. W inicjatywę włączyła się Solidarność i Muzeum Miejskie.
Miejscowosc: Sucha Beskidzka
Gmina: Sucha Beskidzka
Powiat: suski
Województwo: MAŁOPOLSKIE
Dokumentacja fotograficzna - Muzeum Miejskie Suchej Beskidzkiej; Fototeka Instytutu Historii Sztuki UJ oraz prywatne zbiory Pana Józefa Kawy
Karta, z opracowaniem naukowym oraz ikonografią obiektu, zgodnie z kryteriami projektu znajduje się w archiwum Muzeum Miejskiego Suchej Beskidzkiej.
Kapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederackaKapliczka domkowa tzw. konfederacka
Projekt współfinansowany ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Gminy Sucha Beskidzka oraz Muzeum Miejskiego Suchej Beskidzkiej